Sam Bompas over ondernemerschap, merken en creatieve groei

[SXSW London] Hoe Bompas & Parr uitgroeide van jellykraam tot museumbouwer

Marketing Report neemt deel aan SXSW Londen. We zijn te gast bij Bompas & Parr voor een presentatie van medeoprichter Sam Bompas, de creatieve drijvende kracht achter een van de meest inventieve food- en experiencestudio's van Groot-Brittannië: Bompas & Parr.

Het gesprek begint, hoe kan het ook anders, met een trilling. Op het scherm staat een jelly die werd gemaakt voor het 200-jarig bestaan van Louis Vuitton, gegoten in de vorm van de iconische koffer van het merk en vervolgens in extreme slow motion bekogeld met objecten. "Er schuilt vreugde in jelly", zo vat de medeoprichter een carrière samen die met weinig meer dan die overtuiging begon.

Geen klanten, alleen overtuiging

De oorsprong van de studio was bewust weinig glamoureus. Bompas en Parr leerden elkaar op hun dertiende kennen in het orkest van Eton en begonnen in 2007 samen een bedrijf. In het begin maakten ze jellies en organiseerden ze evenementen, simpelweg omdat ze dat wilden. Er was geen klantenbestand om op terug te vallen. "Toen we begonnen met het maken van jellies en het organiseren van evenementen, hadden we geen klanten. We deden dingen alleen omdat we het echt geweldig vonden, en we moesten kaartjes verkopen om het geld terug te verdienen. Het is dus een heel rigoureuze aanpak."

Die door ticketverkoop gefinancierde discipline kleurt het werk nog altijd. Wat begon als een jellykraam bestemd voor Borough Market, is uitgegroeid tot een multidisciplinaire studio van ontwerpers, architecten, chef-koks en strategen, met het vertrouwen van merken als Diageo, Coca-Cola en Mercedes en van culturele instellingen als het V&A en The Met.

Van jellyvormen naar musea

Vandaag de dag worden de ambities op architectonische schaal gebouwd. De studio opent musea over de hele wereld: een ijsmuseum in Berlijn, een net geopend voedselmuseum in Saudi-Arabië en een Shakespeare-museum in Londen. Dat laatste kwam als een persoonlijke verrassing.

"Ik had nooit gedacht dat ik geïnteresseerd zou raken in Shakespeare. Nu ben ik er echt door gegrepen", geeft hij toe. Het illustreert wat hij ziet als zijn meest bruikbare professionele eigenschap: "Een van de voordelen die ik heb, is dat ik in vrijwel alles geïnteresseerd kan raken, me er vervolgens helemaal in kan verdiepen en er de vreugde van kan vinden."

Vinden wat een merk zelf niet meer ziet

Datzelfde instinct stuurt het commerciële werk van de studio. De opdracht, zoals hij het beschrijft, is vaak archeologisch van aard. Het gaat erom iets bloot te leggen wat een bedrijf bij zichzelf niet meer opmerkt. "Vaak gaat het erom iets te vinden wat het merk doet en wat voor het merk in de loop der jaren bijna onzichtbaar is geworden. Als een merk het zich kan veroorloven ons in te huren, is er iets bijzonders aan dat merk, alleen ziet het dat zelf misschien niet meer. Vervolgens gaat het erom dat te versterken, erin te duiken en het te vertellen."

Shakespeare, commercie en de creatieve motor

Het Shakespeare-project heeft een bredere stelling aangescherpt over creativiteit en geld, twee krachten die hij weigert als tegenpolen te zien. De toneelschrijver was volgens hem in de eerste plaats een commercieel dier. "Shakespeare opereerde in een ongelooflijk competitieve commerciële tijd, en dat is waarom hij al die toneelstukken bleef schrijven. Zodra hij zijn fortuin had vergaard en geen geld meer verdiende, stopte hij. Hij ging met pensioen, brak zijn staf in The Tempest, ging naar huis, zat op het platteland en dronk."

De moraal is voor hem dat commerciële druk en creatieve output elkaar voeden: "Die noodzaak om geld te verdienen en commercieel competitief te zijn, is een heel belangrijke drijfveer."

Waarom Londen de sweet spot is

Het verklaart ook zijn voorliefde voor Londen als uitvalsbasis. De stad is volgens hem competitief genoeg om mensen vooruit te duwen, maar mild genoeg om ze op interessante manieren te laten falen. "Londen heeft een sweet spot als het om creativiteit gaat, omdat het zeer commercieel competitief is, waardoor mensen steeds verder worden gedreven. Maar tegelijkertijd is het niet zo agressief als New York. Er is precies genoeg ruimte voor mensen om te experimenteren, met ideeën te spelen en fouten te maken."

New York draait daarentegen op volle toeren. "Als ik vier dagen in die stad ben, het is leuk, het is prachtig, dan heb ik het wel gezien."

Koken met lava in de woestijn

De meest extreme illustratie van de werkwijze van de studio is Forces of Nature, een restaurant gebouwd in AlUla, Saudi-Arabië. Het is de grootste UNESCO-werelderfgoedlocatie ter wereld, ongeveer zo groot als België. De opdracht was om de terroir uit te leggen en waarom daar ooit een beschaving ontstond. Het antwoord betrof het maken van echte lava.

Het idee ging terug op een hoogleraar beeldhouwkunst aan Syracuse University in New York, die ooit een stuk lokale topografie in een hoogoven had gesmolten. Het proces duurde 72 uur en kostte een enorme hoeveelheid gas, maar toen ze het uitgoten, beseften ze dat ze lava hadden gemaakt. Nadat hij er zelf mee had gekookt, bracht Bompas tien jaar door met het pitchen van het concept. "Het kostte me tien jaar pitchen van 'laten we een restaurant op basis van lava maken' voordat iemand er eindelijk groen licht voor gaf."

Er zat een addertje onder het gras. Tegen de tijd dat het project werd goedgekeurd, was de hoogleraar toelatingscoördinator van zijn universiteit geworden en kon hij niet een maand in de woestijn verdwijnen. Zijn afscheidsadvies was weinig geruststellend: "Sam, het kostte mij vijftien jaar om het proces te verfijnen. Jij hebt drie maanden. Succes."

De oplossing was typerend vindingrijk. De studio haalde een paar arbeiders uit het noorden van Engeland, een regio waar de krimpende staalindustrie vakmensen had achtergelaten met echte ervaring in het omgaan met hete materialen, en kocht een hoogoven uit China, grotendeels geregeld op vertrouwen, zonder hem ooit te hebben gezien.

Het is, in het klein, de hele filosofie van Bompas & Parr: neem een waanzinnig idee, financier de nieuwsgierigheid en vind er de vreugde in, of dat idee nu op een bord trilt of gesmolten uit een oven stroomt.

Dit artikel is gepubliceerd door: Bas Vlugt