Niek Eijsbouts: Dustin Henderson en de goede chaos

[Column] Eigenaar Higuita over waarom orde creativiteit doodslaat

Ik beloof dat ik niets zal spoilen, maar ik ga het wél hebben over een van de laatste scènes in de seizoensfinale van Stranger Things. Er zit namelijk een mooie les in verstopt.

In die laatste aflevering staat Dustin Henderson, gespeeld door Gaten Matarazzo, op het podium. Zijn hele klas heeft examen gedaan en vliegt straks uit. Dustin mag spreken. Iedereen verwacht een braaf praatje.

Wat hij ons voorschotelt is een les in chaos. Hij begint over Dungeons & Dragons en over twee soorten chaos: goede en slechte. 

Slechte chaos is de ellende die je overkomt. De monsters. De verliezen. En die waren er nogal wat in vijf seizoenen.

Goede chaos is wat je ermee doet. De vriendschappen die ontstaan als alle regels wegvallen. De creativiteit die loskomt.

En dan zegt Henderson iets wat blijft hangen: "Nu de chaos voorbij is, zullen mensen als Principal Higgins alles weer keurig in orde proberen te brengen. Terug naar hoe het hoort." En de camera richt zich op de saaie grijze conrector, achter Dustin.

Maar Dustin wil geen orde. Hij trekt zijn toga uit, toont zijn Hellfire-shirt, steekt zijn middelvinger op naar de rector en rent het podium af. Staande ovatie.

Wat kunnen wij dan precies leren van deze publiekslieveling van de serie?
Goede chaos is bewust de boel opschudden. Een briefing krijgen en zeggen: dit is niet de vraag die je moet stellen. Of de veilige route zien, maar toch kiezen voor de spannende.

Slechte chaos overkomt je. Goede chaos creëer je.

De meeste mensen en organisaties zijn als Principal Higgins. Ze willen orde. Processen. Templates.
Maar tegelijkertijd zoeken ze creatieve bureaus voor verandering. Voor beweging. Voor goede chaos. Niet voor een strak proces dat eindigt met wat ze zelf al in hun hoofd hadden.

Goede chaos is dat eerste gesprek waarin je uitlegt waarom de briefing niet klopt. Of de designer die zegt: dit is misschien niet wat je vroeg, maar wel wat je nodig hebt.

Slechte chaos is te laat starten met een project omdat niemand eerder durfde te beslissen. Of drie rondes feedback waarin niemand zegt wat er echt speelt.

Goede chaos is chaos met een plan. Dustins speech was gepland. Hij had de confettikanonnen voorbereid. En het T-shirt onder zijn toga verstopt. 

Dus als de samenwerking met je bureau of opdrachtgever aanvoelt als een oudergesprek met Principal Higgins, dan is het tijd voor een keuze. Blijf je bewaken? Of ga je bewegen?

Goede chaos wint het altijd van slechte chaos. 

Niek Eijsbouts is eigenaar van creatief digitaal bureau Higuita en al meer dan 20 jaar werkzaam in de creatieve industrie. Hij schrijft over marketing, creativiteit en het lef om merken te bouwen zonder bla bla. Vooral dat laatste.

Luister ook naar zijn podcast De Plank over de beste ideeën die nooit zijn gemaakt.

www.higuita.amsterdam

Dit artikel is gepubliceerd door: Saskia van Weert