Europese uitgevers klagen Google aan om advertentietechnologie

De uitgevers, onder wie FD Mediagroep, eisen samen meer dan 640 miljoen euro schadevergoeding

Een groep van ruim twintig Europese nieuwsuitgevers sleept Google voor de rechtbank in Amsterdam. De uitgevers, onder wie de Nederlandse FD Mediagroep, eisen samen meer dan 640 miljoen euro schadevergoeding. Ze stellen dat ze jarenlang advertentie-inkomsten zijn misgelopen door concurrentiebeperkend gedrag van het techconcern rond zijn online advertentietechnologie. De Europese procesfinancier LitFin maakt de zaak bekend. FD Mediagroep is het moederbedrijf van Het Financieele Dagblad en BNR Nieuwsradio.

De kern van de aanklacht

De uitgevers richten hun pijlen op de adtech van Google, de keten van systemen waarmee online advertentieruimte wordt gekocht, verkocht en geveild. Google is op meerdere schakels van die keten tegelijk actief, zowel aan de kant van de adverteerder als aan de kant van de uitgever, en het beheert daarnaast de veiling die beide met elkaar verbindt. De uitgevers stellen dat het concern die dubbele positie heeft misbruikt door de eigen platforms voorrang te geven. Zonder dat gedrag zouden zij naar eigen zeggen aanzienlijk meer aan advertenties hebben verdiend. De gezamenlijke claim bedraagt meer dan 640 miljoen euro.

De boete van Brussel als fundament

De zaak bouwt voort op een eerder oordeel uit Brussel. De Europese Commissie legde Google vorig jaar een boete van bijna 3 miljard euro op wegens overtreding van de mededingingsregels voor online advertenties. De Commissie oordeelde dat het bedrijf misbruik maakte van zijn dominante marktpositie door de eigen advertentieplatforms te bevoordelen en zo de concurrentie te belemmeren. Google moest van de toezichthouder maatregelen nemen om de belangenverstrengeling te beëindigen, en kondigde aan zijn advertentiediensten aan te passen om aan de Europese regels te voldoen.

Een gezamenlijke claim verlaagt de drempel

Achter de procedure staat procesfinancier LitFin, die de kosten en de risico's van de rechtsgang draagt in ruil voor een deel van een eventuele opbrengst. Operationeel directeur Matej Pardo noemt het misbruik door Google "op het hoogste niveau onwettig" verklaard. Het is nu aan de uitgevers die de kosten van dat gedrag hebben gedragen om schadeloos te worden gesteld. Een gezamenlijke claim maakt de gang naar de rechter bovendien toegankelijker voor kleinere bedrijven, die zo'n procedure in hun eentje moeilijk kunnen dragen.

De reactie van Google

Google laat weten op dit moment niet inhoudelijk te kunnen reageren, omdat het de specifieke aanklacht nog onvoldoende kent. Het concern wijst er wel op dat het zijn advertentiediensten al aanpast naar aanleiding van de Europese bezwaren.

Wat er voor de uitgeverssector op het spel staat

Voor de uitgeverssector raakt de zaak aan een gevoelig punt. Nieuwsmedia zijn voor een groot deel van hun digitale advertentie-inkomsten afhankelijk van dezelfde technische infrastructuur die Google grotendeels in handen heeft. De claim is daarmee meer dan een incident. Hij past in een bredere Europese afrekening met de greep van grote techbedrijven op de advertentiemarkt, en in een reeks collectieve schadeclaims die de afgelopen jaren in Nederland worden aangespannen. Of de uitgevers een deel van hun gestelde verliezen daadwerkelijk terugzien, hangt af van het oordeel van de Amsterdamse rechtbank. Een uitspraak laat in dit soort zaken doorgaans jaren op zich wachten.

Dit artikel is gepubliceerd door: Bas Vlugt